Όταν χρειάζεστε μετάφραση ενός εγγράφου, η πρώτη ερώτηση που συνήθως κάνετε είναι «πόσο κοστίζει» ή «πόσο θα πάρει». Η ερώτηση που θα έπρεπε να κάνετε πρώτη, όμως, είναι άλλη: «τι είδους έγγραφο είναι αυτό και τι απαιτεί;» Γιατί δεν υπάρχει ενιαία προσέγγιση στη μετάφραση. Ένα νομικό συμβόλαιο, μια ιατρική γνωμάτευση, ένα τεχνικό εγχειρίδιο και ένα πτυχίο απαιτούν διαφορετική εξειδίκευση, διαφορετική ορολογία και διαφορετικό επίπεδο επίσημης επικύρωσης. Η σύγχυση μεταξύ αυτών των κατηγοριών είναι η πιο συνηθισμένη αιτία προβλημάτων.
Νομικά κείμενα: όταν κάθε λέξη έχει συνέπειες
Η νομική μετάφραση είναι η πιο απαιτητική κατηγορία. Συμβόλαια, δικαστικές αποφάσεις, καταστατικά εταιρειών, πληρεξούσια, ληξιαρχικές πράξεις και εγκύκλιοι απαιτούν μεταφραστή με βαθιά γνώση νομικής ορολογίας δύο χωρών ταυτόχρονα — γιατί οι νομικές έννοιες δεν αντιστοιχούν πάντα απευθείας από το ένα σύστημα στο άλλο. Ένας όρος που στα Αγγλικά σημαίνει κάτι συγκεκριμένο νομικά μπορεί να μεταφραστεί εσφαλμένα και να αλλοιώσει τη σημασία μιας ρήτρας. Επιπλέον, τα νομικά κείμενα που προορίζονται για δημόσιες υπηρεσίες ή δικαστήρια πρέπει να φέρουν επίσημη επικύρωση από δικηγόρο (βάσει άρθρου 36, Ν.4194/2013) ώστε να αποκτήσουν νομική ισχύ.
Ιατρικά κείμενα: η ακρίβεια δεν είναι προαιρετική
Η ιατρική μετάφραση αφορά ένα πολύ ευρύ φάσμα εγγράφων: γνωματεύσεις, εξιτήρια νοσηλείας, αποτελέσματα εργαστηριακών εξετάσεων, κλινικές μελέτες, φύλλα οδηγιών φαρμάκων και εγχειρίδια ιατρικών συσκευών. Σε όλες αυτές τις περιπτώσεις η ακρίβεια είναι κυριολεκτικά θέμα υγείας: μια λανθασμένη δοσολογία, ένας εσφαλμένος διαγνωστικός όρος ή μια παρερμηνεία αντένδειξης φαρμάκου μπορεί να έχει άμεσες και σοβαρές συνέπειες. Ο ιατρικός μεταφραστής δεν είναι απλώς γλωσσολόγος — είναι επαγγελματίας που γνωρίζει ιατρική ορολογία, συχνά σε συνεργασία με γιατρό ή φαρμακοποιό ειδικότητας για τα πιο εξειδικευμένα κείμενα.
Η επαγγελματική μετάφραση κειμένου για τεχνικά έγγραφα
Τεχνικά εγχειρίδια, οδηγίες χρήσης, μηχανολογικές προδιαγραφές, πατέντες, λογισμικό και τεχνικές εκθέσεις αποτελούν μια απαιτητική κατηγορία για διαφορετικό λόγο από τα νομικά και ιατρικά: η ορολογία είναι αυστηρά τυποποιημένη διεθνώς, και ακριβώς γι’ αυτό κάθε απόκλιση από τον σωστό όρο είναι εμφανής και προβληματική. Ένας μηχανικός ή τεχνολόγος που διαβάζει ένα κακομεταφρασμένο εγχειρίδιο αντιλαμβάνεται αμέσως τα λάθη — και χάνει την εμπιστοσύνη του στο προϊόν ή στην εταιρεία. Στον τομέα της τεχνικής μετάφρασης, οι μεταφραστικές μνήμες (Translation Memory tools) παίζουν καθοριστικό ρόλο: εξασφαλίζουν συνέπεια στην ορολογία σε μεγάλα έγγραφα και μειώνουν το κόστος σε επαναλαμβανόμενα κείμενα.
Ακαδημαϊκά έγγραφα: προδιαγραφές που δεν συγχωρούν λάθη
Πτυχία, αναλυτικές βαθμολογίες, πιστοποιητικά σπουδών και ακαδημαϊκές συστάσεις χρειάζονται μετάφραση συνήθως για αναγνώριση τίτλων σπουδών (ΔΟΑΤΑΠ, NARIC), για αίτηση σε μεταπτυχιακά προγράμματα στο εξωτερικό ή για εγγραφή σε επαγγελματικά μητρώα. Κάθε οργανισμός ή ίδρυμα έχει τις δικές του απαιτήσεις για το τι πρέπει να περιλαμβάνει η μετάφραση, πώς να μορφοποιείται και αν πρέπει να φέρει επικύρωση. Μια απόρριψη λόγω εσφαλμένης μορφοποίησης ή ανεπαρκούς πιστοποίησης σημαίνει χαμένο χρόνο και επιπλέον κόστος — κάτι που αποφεύγεται εύκολα με την επιλογή εξειδικευμένου γραφείου εξαρχής.
Ποια κατηγορία αφορά το δικό σας έγγραφο;
Το πρώτο βήμα πριν αναθέσετε οποιαδήποτε μετάφραση είναι να προσδιορίσετε με ακρίβεια τι είδους κείμενο έχετε στα χέρια σας και ποια είναι η τελική χρήση του. Πηγαίνει σε δημόσια υπηρεσία; Χρειάζεται επικύρωση; Περιέχει εξειδικευμένη ορολογία; Θα δει το φως της δημοσιότητας; Οι απαντήσεις σε αυτές τις ερωτήσεις καθορίζουν όχι μόνο τον τύπο μεταφραστή που χρειάζεστε, αλλά και το επίπεδο ποιοτικού ελέγχου και πιστοποίησης που απαιτείται.
Η ABA ERMIS διαθέτει εξειδικευμένους μεταφραστές για όλες τις παραπάνω κατηγορίες — νομικά, ιατρικά, τεχνικά και ακαδημαϊκά κείμενα — σε 45 γλώσσες. Κάθε έγγραφο αξιολογείται ξεχωριστά και ανατίθεται στον μεταφραστή με την κατάλληλη εξειδίκευση, ενώ η διαδικασία ποιοτικού ελέγχου και επικύρωσης διασφαλίζει ότι το τελικό αποτέλεσμα ανταποκρίνεται πλήρως στις απαιτήσεις σας.
